10 jaar na 22 maart 2016: herdenken is ook opbouwen

---

Johan Leman, 13 maart 2026

De media richten zich al enkele dagen opnieuw op Molenbeek, want binnen enkele dagen is het opnieuw 22 maart. Tien jaar geleden werd ons land toen opgeschrikt door aanslagen die diepe sporen nalieten. De aanslagen op de Luchthaven Brussel-Nationaal en in metrostation Maalbeek troffen tientallen mensen dodelijk en verwondden er honderden. Achter die cijfers schuilen namen, gezichten, families, verhalen.

De adolescenten van vandaag waren tien jaar geleden nog kinderen. Sommigen van hen herinneren zich flarden van die dag. Anderen kennen 22 maart vooral als een datum uit het nieuws of uit gesprekken thuis. Wat bij hen in dat verband vooral leeft, is hun verlangen om niet vastgenageld te worden op daaraan gelinkte stereotypen. Ze willen gezien worden als wie ze zijn en ook vroeger al waren: jongeren met dromen, talenten en twijfels — niet als oorzaak en zelfs niet als dragers van een veronderstelde collectieve schuld.

Tien jaar na 22 maart mogen we het verdriet niet minimaliseren. De littekens zijn voor velen immers nog tastbaar. Het is goed om dit diep te beseffen. Tegelijk mag een hele gemeente zich daarom niet 10 jaar later laten omschrijven als een gemeente van geweld. Want dat is ze niet.

Het krachtigste antwoord op geweld ligt in de dialoog en in de wil om er samen iets van te maken. Wie het anders ziet, kiest voor de gemakkelijkste weg, de weg van passiviteit en intellectuele luiheid.

Op eerlijke wijze 22 maart 2016 herdenken betekent ongetwijfeld het in gedachten aanwezig zijn bij de slachtoffers van vroeger en hun geliefden, maar het gaat tegelijk samen met het gezamenlijk met een nieuwe generatie jongeren de dialoog aangaan voor een betere toekomst, waar zoiets als op 22 maart 2016 plaats vond nooit meer kan gebeuren. 22 maart herdenken kan niet inhouden dat men een nieuwe generatie jongeren wil vastspijkeren op de dwaasheden van groepjes enkelingen uit een vorige generatie.

Terug