Tewerkstelling?

Nieuwe EU-onderdanen hebben tijdens de overgangsfase nog geen volledige toegang tot onze arbeidsmarkt. Zij hebben voor tewerkstelling steeds een arbeidskaart B nodig. En deze arbeidskaart wordt enkel afgeleverd in volgende gevallen:

1. Een knelpuntberoep
De lijst van knelpuntberoepen wordt per gewest vastgelegd. Doorslaggevend is de plaats van tewerkstelling (tewerkstelling in Brussel kan dus enkel voor een beroep vermeld op de Brusselse knelpuntberoepenlijst).

Lijst knelpuntberoepen Brussel
Lijst knelpuntberoepen Vlaanderen
Lijst knelpuntberoepen Wallonië

K.B. 9 juni 1999 ter uitvoering van de Wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, art. 38quater, §3.

2. Een functie als hooggeschoolde (37.721€ ), leidinggevende (62.934€), beroepssporter (70.800€ ), schouwspelartiest (31.467€) etc.., waarbij telkens dit minimumbrutojaarloon moet verdiend worden.

K.B. 9 juni 1999 ter uitvoering van de Wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, art. 9.

LET OP
De arbeidskaart B wordt maar afgeleverd als het om een voltijdse betrekking gaat, en het contract gesloten wordt voor min. 1 maand + 1 dag. De loonbarema’s geldig in de betrokken sector moeten tevens gerespecteerd worden.

Procedure
De arbeidskaart B kan in beide gevallen vanuit België aangevraagd worden, vanuit legaal verblijf (bv. onder aankomstverklaring). De aanvraag gebeurt door de werkgever.
Speciale ’snelle knelpuntberoepenprocedure’: als het dossier volledig is, wordt binnen de 5 dagen een arbeidsvergunning aan de werkgever afgeleverd.

K.B. 9 juni 1999 ter uitvoering van de Wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, art. 5.

K.B. 23 mei 2006 betreffende modaliteiten van indiening van de aanvraag en aflevering van de arbeidskaart knelpuntberoepen (B.S. 31-05-2006).

Na 12m gewerkt te hebben
De nieuwe EU-arbeidsmigrant krijgt na 12m tewerkstelling in het overgangsregime, volledig toegang tot de arbeidsmarkt. Een arbeidskaart B blijft wel nodig, zolang de overgangsfase loopt.
Na 12m effectieve en ononderbroken tewerkstelling is de knelpuntberoepenlijst dus niet meer van toepassing: een arbeidskaart B wordt afgeleverd voor om het even welke job. Er is geen controle meer van de arbeidsmarkt. Ook deeltijdse en tijdelijke contracten komen in aanmerking.

Na 2 of 3 jaar gewerkt te hebben
De arbeidskaart A wordt toegekend aan de nieuwe EU-onderdaan die bewijst dat hij:
 drie jaar arbeid met een arbeidskaart B heeft verricht
 twee jaar arbeid met een arbeidskaart B heeft verricht indien de echtgenote of de kinderen van de buitenlandse onderdaan samen met hem wettig verblijven.

K.B. 9 juni 1999 ter uitvoering van de Wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, art. 16.

Vanaf de E+ kaart
Eens de nieuwe EU-onderdaan over een E+ kaart beschikt, kan hij werken vrijgesteld van arbeidskaart.

Hoelang loopt de overgangsperiode?
Voor de lidstaten die in 2004 toegetreden zijn (te weten: Estland, Letland, Litouwen, Polen, Tsjechië, Hongarije, Slowakije en Slovenië) is de overgangsperiode afgelopen op 01-05-2009.
Voor de lidstaten die op 01-01-2007 toegetreden zijn (Roemenië en Bulgarije), loopt de overgangsperiode nog tot 31-12-2013.
(Bron: K.B. 24-12-2008)

Uitzondering: mogen werken, vrijgesteld van arbeidskaart
* Studenten die ten behoeve van hun studies in België, verplichte stages verrichten. Zij zijn vrijgesteld van arbeidskaart.

* Leerlingen die werken in het kader van een leerovereenkomst of in het kader van alternerend leren. Zij zijn vrijgesteld van arbeidskaart.

K.B. van 9 juni 1999 houdende uitvoering van de wet van 30 april 1999, art. 2, 19° en 22°.

 Familieleden van nieuwe EU-onderdanen

Familieleden van EU-arbeidsmigranten wiens verblijf gekoppeld is aan het verblijf van deze persoon, kunnen werken met een arbeidskaart B. Zij hebben echter onmiddellijk volledig toegang tot de arbeidsmarkt. De arbeidskaart B wordt dus afgeleverd voor om het even welke job. Er is geen controle van de arbeidsmarkt. Ook deeltijdse en tijdelijke contracten komen in aanmerking. Een arbeidskaart B blijft nodig, zolang de overgangsfase loopt.
Van zodra het familielid beschikt over een F+ kaart, is hij vrijgesteld van arbeidskaart.

K.B. 9 juni 1999 ter uitvoering van de Wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, artikel 38quater, §2.

 Opleidingsmogelijkheden?

Arbeidsmigranten zelf kunnen zich in een eerste fase niet inschrijven als werkzoekende, noch opleidingen volgen. Dit omdat zij gedurende de overgangsperiode geen volledige toegang hebben tot de arbeidsmarkt. Na 12m effectieve en ononderbroken tewerkstelling, hebben zij wél volledig toegang tot de arbeidsmarkt en kunnen zij zich als werkzoekende inschrijven bij de gewestelijke tewerkstellingsdienst, en er opleidingen volgen.
Tip: De lokale werkwinkels van Tracé helpen mensen wel bij hun (eerste) zoektocht naar werk.

Familieleden van nieuwe EU-onderdanen woonachtig in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest kunnen zich unmiddelijk inschrijven bij Actiris en via de RDBB (Regionale dienst voor Beroepsopleiding in Brussel) een beroepsopleiding volgen, georganiseerd door de VDAB voor Nederlandstaligen (www.vdab.be) en door Bruxelles-Formation voor de Franstalingen (www.bruxellesformation.be). In sommige gevallen, afhankelijk van de opleiding, wordt een instaptest en een bepaald taalvaardigheidsniveau vereist.

 Tewerkstellingsmaatregelen?

Arbeidsmigranten zelf kunnen in een eerste fase geen beroep doen op tewerkstellingsmaatregelen. Pas na 12m effectieve en ononderbroken tewerkstelling, hebben zij volledig toegang tot de arbeidsmarkt en kunnen zij beroep doen op tewerkstellingsmaatregelen.

Familieleden van nieuwe EU-onderdanen komen in aanmerking voor individuele beroepsopleiding en alle tewerkstellingsmaatregelen volgens de algemene voorwaarden (leeftijd, werkloosheidsduur, etc.)
Zie voor alle tewerkstellingsmaatregelen www.aandeslag.be

 Werkloosheid?

Komt in aanmerking voor werkloosheidsuitkering wanneer betrokkene aan de geldende voorwaarden voldoet. De RVA zal de documenten opvragen die aantonen dat de arbeidsprestaties uit het verleden wettelijk zijn gebeurd. Het is dus raadzaam steeds kopieën te nemen van de Arbeidskaarten die men had. Voor nadere informatie kan u zich steeds wenden tot de uitbetalingsverantwoordelijke (erkende vakbonden: ACV, ABVV, ACLVB) of de Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen.

 Zelfstandige beroepsactiviteit?

Vrijgesteld van beroepskaart.

LET OP: Van zelfstandige naar werknemer?
Nieuwe EU-onderdanen die naar België gekomen zijn om er zich als zelfstandige te vestigen, kunnen nadien niet zomaar overstappen naar het werknemerstatuut! Voor een ev. tewerkstelling in dienstverband, zijn de overgangsbepalingen ook voor hen van toepassing, d.w.z. arbeidskaart B nodig (knelpuntberoep of hoogopgeleid)!

Wet van 19 februari 1965 betreffende de uitoefening van de zelfstandige beroepsactiviteiten der vreemdelingen.

K.B. van 3 februari 2003 tot vrijstelling van bepaalde categorieën van vreemdelingen van de verplichting houder te zijn van een beroepskaart voor de uitoefening van een zelfstandige beroepsactiviteit, art. 1.1°.